ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ
Νομολογία
Απόφαση 382/2026 Έκτο Τμήμα
Αγωγή στρατιωτικού συνταξιούχου για περικοπές ΕΑΣ για το χρονικό διάστημα από την 1η.9.2010 έως 31.12.2019.
Αγωγή στρατιωτικού συνταξιούχου για περικοπές ΕΑΣ για το χρονικό διάστημα από την 1η.9.2010 έως 31.12.2019. Διετής η παραγραφή της αξίωσης, η οποία, διεκόπη, για το έτος 2010, με την άσκηση ένστασης ενώπιον του Α΄ Κλιμακίου, ανεστάλη η έναρξή της για τα λοιπά έτη έως το 2016, μέχρι την έκδοση της πράξης του Κλιμακίου στις 25.9.2017, εκκίνησε εκ νέου από την επομένη της έκδοσης της, συμπληρούμενη στις 26.9.2019, πριν από την επίδοση της ένδικης αγωγής στα εναγόμενα στις 31.12.2019. Η αίτησή του ενάγοντος, για διακοπή της παραγραφής, υποβληθείσα το έτος 2018, δεν διακόπτει εκ νέου την παραγραφή. Η επόμενη αίτηση του προς το ΓΛΚ με θέμα «εκτέλεση πράξης του Α΄ Κλιμακίου του ΕΣ για εισφορά αλληλεγγύης», αποδεικνύει ότι ο ενάγων είχε πλήρη γνώση της πράξης του Κλιμακίου πριν από την πάροδο διετίας από την έκδοση της. Δεν στερήθηκε το δικαίωμα του να ασκήσει, εντός της νόμιμης προθεσμίας παραγραφής, τα προβλεπόμενα ένδικα βοηθήματα. Νόμιμες οι αξιώσεις του ενάγοντος για το χρονικό διάστημα από 1.1.2017 έως 31.12.2018 οι οποίες, ενόψει του χρόνου άσκησης της αγωγής, δεν έχουν παραγραφεί. Εν μέρει δεκτή η αγωγή.
Απόφαση 380/2026 Έκτο Τμήμα
Αγωγή στρατιωτικού συνταξιούχου για περικοπές ΕΑΣ. Διετής η παραγραφή της αξίωσης ακόμη και εάν επικουρικώς ερείδεται στις διατάξεις περί αδικαιολόγητου πλουτισμού.
Αγωγή στρατιωτικού συνταξιούχου για περικοπές ΕΑΣ. Διετής η παραγραφή της αξίωσης ακόμη και εάν επικουρικώς ερείδεται στις διατάξεις περί αδικαιολόγητου πλουτισμού. Διακοπή του χρόνου παραγραφής με την άσκηση της ένστασης ενώπιον του Α΄ Κλιμακίου και εκκίνηση εκ νέου με την έκδοση της πράξης του Κλιμακίου. Ο ενάγων είχε πλήρη γνώση της πράξης του Κλιμακίου πριν από την πάροδο διετίας από την έκδοση της. Απορριπτέοι οι αντίθετοι ισχυρισμοί.
Απόφαση 339/2026 Δεύτερο Τμήμα
Καταλογισμός Προέδρου ΔΣ της Δημοτικής Επιχείρησης Ραδιοφωνίας του Δήμου Αθηναίων (Δ.Ε.Ρ.Α.) για έλλειμμα ποσού 384.168,68 ευρώ.
Καταλογισμός Προέδρου ΔΣ της Δημοτικής Επιχείρησης Ραδιοφωνίας του Δήμου Αθηναίων (Δ.Ε.Ρ.Α.) για έλλειμμα ποσού 384.168,68 ευρώ. Το έλλειμμα αφορούσε στην καταβολή μη νόμιμων δαπανών σε υπαλλήλους για αποζημιώσεις απόλυσης ή αποχώρησης, υπερωριακή απασχόληση και παρεπόμενες δαπάνες (φόρος, χαρτόσημο κ.λπ.) σε συμβασιούχους. Απαλλαγή εκκαλούσας από τον καταλογισμό. Συνεκτίμηση: α) του ασαφούς νομικού πλαισίου, β) της αμετάκλητης ποινικής αθώωσης και γ) της επαγγελματικής της ιδιότητας (συγγραφέας).
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Υπόλογοι, Συνυπεύθυνοι
Απόφαση 256/2026 Πρώτο Τμήμα
Καταλογισμός τέκνου θανούσης υπολόγου. Ύπαρξη ιδιόγραφης διαθήκης της θανούσης που ορίζει άλλο πρόσωπο ως αποκλειστικό κληρονόμο.
Καταλογισμός τέκνου θανούσης υπολόγου. Ύπαρξη ιδιόγραφης διαθήκης της θανούσης που ορίζει άλλο πρόσωπο ως αποκλειστικό κληρονόμο. Ενόψει σιωπηρής παραίτησης του εκκαλούντος από το δικαίωμά του στη νόμιμη μοίρα, καθότι μέχρι και την άσκηση της κρινόμενης έφεσης δεν είχε προσβάλει την ιδιόγραφη διαθήκη της μητέρας του, ουδέποτε κατέστη κληρονόμος και μη νομίμως θεωρήθηκε υπεύθυνος για τα χρέη της εν λόγω κληρονομιαίας περιουσίας. Ακύρωση του καταλογισμού.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Υπόλογοι, Συνυπεύθυνοι
Απόφαση 255/2026 Πρώτο Τμήμα
Έφεση κατά πράξης με την οποία επιβλήθηκε σε βάρος του εκκαλούντος καταλογισμός λόγω προκληθέντος ελλείμματος σε διαχείριση υλικού Δ.Ο.Υ.
Έφεση κατά πράξης με την οποία επιβλήθηκε σε βάρος του εκκαλούντος καταλογισμός λόγω προκληθέντος ελλείμματος σε διαχείριση υλικού Δ.Ο.Υ. Μη δέσμευση του Δικαστηρίου από προγενέστερη αμετάκλητη αθωωτική απόφαση ποινικού δικαστηρίου για το αδίκημα της υπεξαίρεσης λόγω μη συνδρομής ταυτότητας παραβάσεων μεταξύ του ποινικού αδικήματος και της δημοσιονομικής παράβασης. Υποχρέωση του Δικαστηρίου για ειδική συνεκτίμηση της ποινικής απόφασης. Ο οικονομικός επιθεωρητής κατά τη διενέργεια διοικητικών πράξεων που διενεργούνται στο πλαίσιο της προδικασίας έκδοσης της καταλογιστικής πράξης δεν αποκτά την ιδιότητα του γενικού προανακριτικού υπαλλήλου. Απουσία ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας της προσβαλλόμενης πράξης, λόγω μη εξειδίκευσης των διαχειριστικών πράξεων και παραλείψεων που προκάλεσαν το επίδικο έλλειμμα. Μη νόμιμη η καταλογιστική πράξη. Αντίθετη μειοψηφία. Ο υπόλογος που παραλαμβάνει διαχείριση χωρίς να προηγηθεί διενέργεια καταμέτρησης, αναλαμβάνει ανεπιφύλακτα την ευθύνη για κάθε έλλειμμα. Δέχεται την έφεση. Ακυρώνει την προσβαλλόμενη.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Υπόλογοι, Συνυπεύθυνοι
Πράξη 183/2026 Ε' Κλιμάκιο
Κωλύεται η υπογραφή σχεδίου σύμβασης με αναθέτοντα φορέα την εταιρεία «Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε.» για το έργο «Κατασκευή νέας μονής σιδηροδρομικής γραμμής στο τμήμα Νέα Καρβάλη - Τοξότες». Αρχές της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, της ανάπτυξης του ανόθευτου και υγιούς ανταγωνισμού, της
Κωλύεται η υπογραφή σχεδίου σύμβασης με αναθέτοντα φορέα την εταιρεία «Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε.» για το έργο «Κατασκευή νέας μονής σιδηροδρομικής γραμμής στο τμήμα Νέα Καρβάλη - Τοξότες». Αρχές της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, της ανάπτυξης του ανόθευτου και υγιούς ανταγωνισμού, της ίσης μεταχείρισης και της αποφυγής διακρίσεων, της αναλογικότητας και της διαφάνειας. Διατύπωση των όρων που αφορούν στο φυσικό και οικονομικό αντικείμενό σύμβασης με σαφήνεια, ακρίβεια και χωρίς αμφισημία. Το ελεγχόμενο έργο, κατά τον χρόνο δημοπράτησής του, δεν ήταν ώριμο, αφού δεν είχαν ληφθεί υπόψη από τον αναθέτοντα φορέα και δεν είχαν αντιμετωπισθεί στην Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) αφενός η εγγύτητα τμήματος του έργου προς παρακείμενες εγκαταστάσεις υψηλής επικινδυνότητας και αφετέρου η διέλευση τμήματος υπόγειου αγωγού φυσικού αερίου εντός της περιοχής επέμβασης του έργου. Τροποποίηση ΑΕΠΟ. Οι επιπρόσθετες, σε σχέση με το δημοπρατηθέν φυσικό αντικείμενο, εργασίες επιφέρουν ουσιώδη τροποποίηση του έργου και ουσιώδη αύξηση του οικονομικού του αντικειμένου έναντι του ήδη προϋπολογισθέντος. Το ουσιώδες της τροποποίησης δεν αναιρείται από το ότι οι επίμαχες εργασίες εντοπίζονται σε μικρό τμήμα του συνολικού μήκους του έργου ούτε από την (ενδεχόμενη) μη μεταβολή της αρχικής χάραξης αυτού. Αμφισβήτηση του ευλόγου της δημοσιονομικής επιβάρυνσης και διακινδύνευση της ασφαλούς εκτέλεσης και της έντεχνης υλοποίησης του έργου, δεδομένου ότι αυτό έχει ήδη δημοπρατηθεί και κατακυρωθεί προ της τροποποίησης της ΑΕΠΟ. Παράβαση των αρχών της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και της οικονομικότητας.
- Κατηγορία:
- Προσυμβατικός έλεγχος
- Έργα
Πράξη 176/2026 Ε' Κλιμάκιο
Σχέδιο σύμβασης για την κατασκευή περίφραξης αποτροπής πρόσβασης στον σιδηροδρομικό διάδρομο. Μη νομίμως προσέφυγε η εταιρεία «Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε.» στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, κατ’ επίκληση των διατάξεων του άρθρου 12 παρ.
Σχέδιο σύμβασης για την κατασκευή περίφραξης αποτροπής πρόσβασης στον σιδηροδρομικό διάδρομο. Μη νομίμως προσέφυγε η εταιρεία «Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μ.Α.Ε.» στην εξαιρετική διαδικασία της διαπραγμάτευσης χωρίς προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης, κατ’ επίκληση των διατάξεων του άρθρου 12 παρ. 8 του ν. 5167/2024. Οι ως άνω διατάξεις έχουν την έννοια ότι, για την ανάθεση συμβάσεων που σχετίζονται με τη σιδηροδρομική ασφάλεια, δεν εφαρμόζονται οι τακτικές διαδικασίες που προβλέπονται στον ν. 4412/2016, αλλά, πλην άλλων, η εξαιρετική διαδικασία του άρθρου 269 του νόμου αυτού, εφόσον, όμως, συντρέχουν σωρευτικά, πλην της κατεπείγουσας ανάγκης, και οι λοιποί όροι και προϋποθέσεις της, εφαρμοστέας, εν προκειμένω, περ. δ΄ του εν λόγω άρθρου 269, οι διατάξεις του οποίου εφαρμόζονται παράλληλα και συμπληρωματικά προς τις ειδικές ρυθμίσεις του άρθρου 12 παρ. 8 του ν. 5167/2024. Μη ύπαρξη απρόβλεπτων γεγονότων. Επαρκής χρόνος που επέτρεπε την ανάθεση της σύμβασης με ανοικτή ή κλειστή διαδικασία, έστω και με συντόμευση των σχετικών προθεσμιών. Το ελεγχόμενο έργο φέρει χαρακτηριστικά που δικαιολογούν βέβαιο διασυνοριακό ενδιαφέρον αλλοδαπών επιχειρήσεων Κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης.
- Κατηγορία:
- Προσυμβατικός έλεγχος
- Έργα
Απόφαση 174/2026 Ελάσσων Ολομέλεια
Σχέδιο σύμβασης για την ανάθεση προμήθειας είκοσι πέντε (25) Αμφιβίων Μονοκινητήριων Αεροσκαφών Πυρόσβεσης για τα νησιωτικά συμπλέγματα.
Σχέδιο σύμβασης για την ανάθεση προμήθειας είκοσι πέντε (25) Αμφιβίων Μονοκινητήριων Αεροσκαφών Πυρόσβεσης για τα νησιωτικά συμπλέγματα. Η παράλειψη της διενεργούσας αρχής να εκτιμήσει πρωτογενώς και να αιτιολογήσει ρητώς και ειδικώς εάν συντρέχει ο λόγος αποκλεισμού της απόκρυψης πληροφοριών συνιστά ουσιώδη πλημμέλεια που κωλύει τη σύναψη της σύμβασης. Επανάληψη διαδικασίας κατ’ εφαρμογή του άρθρου 106 παρ. 3 του ν. 4412/2016. Η κρίση της διενεργούσας αρχής δεν παρίσταται νομίμως και επαρκώς αιτιολογημένη δοθέντος ότι παραβλέπει το γεγονός ότι η αποσιώπηση έκδοσης (μη τελεσίδικης) δικαστικής απόφασης περί συμμετοχής σε αντιανταγωνιστικές συμπράξεις αντίκειται προδήλως σε σαφείς όρους του νόμου και της οικείας διακήρυξης, καθώς και στις αρχές της καλής πίστης και της διαφάνειας, με αποτέλεσμα η επιδειχθείσα συμπεριφορά στο πλαίσιο του συγκεκριμένου διαγωνισμού να εμφανίζει ιδιαίτερη βαρύτητα με βάση και την αρχή της αναλογικότητας. Κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης. Μειοψηφία. Η εκτίμηση της ακεραιότητας του οικονομικού φορέα, στο πρόσωπο του οποίου συντρέχει, κατ’ αρχήν, κάποιος (δυνητικός) λόγος αποκλεισμού, ανάγεται στην ίδια τη σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ αυτού και της αναθέτουσας αρχής, η κρίση από την τελευταία του μείζονος ή ελάσσονος χαρακτήρα της παρατυπίας, στην οποία υπέπεσε ο οικονομικός φορέας, δεν δύναται να υποκατασταθεί από το Δικαστήριο, στο πλαίσιο ελέγχου αιτιολογίας της κρίσης αυτής, εφόσον, πάντως, παρατίθενται με την κρίση αυτή σαφώς και επαρκώς οι λόγοι, για τους οποίους ο οικονομικός φορέας εξακολουθεί να είναι αξιόπιστος για την αναθέτουσα αρχή, αν και έχει υποπέσει, αντικειμενικά, στην παρατυπία (της απόκρυψης πληροφοριών).
- Κατηγορία:
- Προσυμβατικός έλεγχος
- Προμήθειες
Πράξη 146/2026 ΣΤ' Κλιμάκιο
Σχέδιο σύμβασης για την προμήθεια και εγκατάσταση συσκευών χειρός (αλκοολόμετρο), καθώς και επιστόμιων, για την κάλυψη των αναγκών του στόλου λεωφορείων-οχημάτων.
Σχέδιο σύμβασης για την προμήθεια και εγκατάσταση συσκευών χειρός (αλκοολόμετρο), καθώς και επιστόμιων, για την κάλυψη των αναγκών του στόλου λεωφορείων-οχημάτων. Η διενεργηθείσα έρευνα αγοράς δεν ήταν πρόσφορη για την επαρκή τεκμηρίωση της προϋπολογισθείσας δαπάνης της εν θέματι προμήθειας διότι περιορίστηκε τελικώς μόνο στα προϊόντα του ίδιου κατασκευαστικού οίκου. Μη νόμιμοι αυτοτελώς και σε συνδυασμό μεταξύ τους οι όροι που προβλέπουν ότι σε περίπτωση ένωσης οικονομικών φορέων, οι ελάχιστες απαιτήσεις θα πρέπει να καλύπτονται από κάθε μέλος της ένωσης ξεχωριστά. Μη νόμιμος ο όρος της διακήρυξης περί υποχρέωσης απόδειξης από τους φορείς προηγούμενων προμηθειών αντίστοιχων συσκευών την τελευταία πενταετία, μόνο στην Ελλάδα, λόγω αδικαιολόγητου αποκλεισμού οικονομικών φορέων που έχουν εκτελέσει αξιόπιστα σχετικές συμβάσεις, μεταξύ άλλων, σε άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μη νόμιμος ο όρος της διακήρυξης, σύμφωνα με τον οποίο στην ομάδα έργου του υποψήφιου αναδόχου πρέπει να υπάρχουν δύο πιστοποιημένοι τεχνικοί από τον κατασκευαστή της (προσφερόμενης) συσκευής για την ορθή εγκατάσταση και λειτουργία, ενώ αποκλείεται η συμμετοχή οικονομικών φορέων που αποδεικνύουν την ικανότητά τους, διαθέτοντας έμπειρο προσωπικό που έχει εκτελέσει αξιόπιστα σχετικές συμβάσεις με τις ίδιες ή παρόμοιες συσκευές. Συναφώς, από την κατασκευάστρια εταιρεία των προσφερόμενων εν προκειμένω συσκευών βεβαιώνεται ότι ο ανάδοχος, εξ ολοκλήρου θυγατρική εταιρεία του ίδιου ομίλου είναι ο επίσημος διανομέας των προσφερόμενων ειδών στην Ελλάδα και αποτελεί τον μοναδικό εξουσιοδοτημένο πάροχό της για υπηρεσίες συντήρησης στην Ελλάδα. Κωλύεται η υπογραφή της σύμβασης.
- Κατηγορία:
- Προσυμβατικός έλεγχος
- Προμήθειες
Απόφαση 140/2026 Δέκατο Τμήμα
Μη επιλεξιμότητα των δαπανών κατασκευής του οδηγού όδευσης τυφλών σε σταθμούς του Μετρό. Μη τήρηση των καθορισθεισών με την υ.α. 52907/31.12.2009 προδιαγραφών. Παραβίαση της Σύμβασης για Δικαιώματα των Ατόμων με αναπηρία (άρθρα 5 και 20) και του Κανονισμού 1303/2013 ( άρθρ.7 εδ. β).
Μη επιλεξιμότητα των δαπανών κατασκευής του οδηγού όδευσης τυφλών σε σταθμούς του Μετρό. Μη τήρηση των καθορισθεισών με την υ.α. 52907/31.12.2009 προδιαγραφών. Παραβίαση της Σύμβασης για Δικαιώματα των Ατόμων με αναπηρία (άρθρα 5 και 20) και του Κανονισμού 1303/2013 ( άρθρ.7 εδ. β). Μη παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας, διότι η απόκλιση από τις ρητές προδιαγραφές συνεπάγεται τη μειωμένη λειτουργικότητα του έργου και τη μη απρόσκοπτη χρήση του Μετρό από άτομα με προβλήματα όρασης. Αναλογική δημοσιονομική διόρθωση με άμεση μετρήσιμη επίπτωση στον προϋπολογισμό της χρηματοδότησης. Μη υπαγωγή της εκκαλούσας στο πεδίο εφαρμογής του 33 παρ. 3 περ. β΄ του ν. 4314/2014, το οποίο εφαρμόζεται σε νπιδ, τα οποία δεν δύνανται εκ του ιδρυτικού τους νόμου ή του καταστατικού τους να έχουν άλλες, πλην των επιχορηγήσεων, πηγές εσόδων.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Δημοσιονομικές διορθώσεις
