ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ
Νομολογία
Απόφαση 1463/2025 Ελάσσων Ολομέλεια
Η θεσπισθείσα με τη διάταξη του άρθρου 58 του ν.
Η θεσπισθείσα με τη διάταξη του άρθρου 58 του ν. 3528/2007 υποχρέωση του υπαλλήλου που έλαβε εκπαιδευτική άδεια να παραμείνει στην υπηρεσία για εύλογο χρονικό διάστημα, το οποίο ορίζεται εκ των προτέρων, δεν αντίκειται στην αρχή της αναλογικότητας, καθόσον εξυπηρετεί θεμιτό σκοπό δημοσίου συμφέροντος και ικανοποιεί την ανάγκη να αξιοποιούνται υπηρεσιακά οι δεξιότητες που απέκτησε κατά την άδεια. Ο καταλογισμός του υπαλλήλου με το ποσό των αποδοχών, που του καταβλήθηκαν κατά τον χρόνο της εκπαίδευσης, δεν συνιστά υπέρμετρο περιορισμό του περιουσιακού του δικαιώματος. Μη παραβίαση της αρχής της αναλογικότητας, διότι ο αναιρεσείων πρώην ερευνητής δεν εκπλήρωσε στο ελάχιστο την υποχρέωση υπηρέτησής του στο ΕΛΚΕΘΕ μετά τη λήξη της εκπαιδευτικής άδειας, ενώ τελούσε εν γνώσει της υποχρέωσης επιστροφής του συνόλου των αποδοχών δεδομένου ότι η άνω διάταξη είναι απόλυτα σαφής. Αντίθετη μειοψηφία ότι όφειλε το Τμήμα να προβεί σε μείωση του ποσού καταλογισμού, συνεκτιμώντας το σημαντικό ερευνητικό έργο του αναιρεσείοντος, την ένταξή του σε προσωποπαγή θέση κατόπιν αξιολόγησης του επιστημονικού του έργου, τις ιδιαίτερες συνθήκες απασχόλησης των ερευνητών και το ιδιαίτερα υψηλό ποσό του καταλογισμού. Απορρίπτει την αίτηση αναίρεσης.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Αχρεωστήτως λαβόντες
Απόφαση 1459/2025 Ελάσσων Ολομέλεια
Αίτηση αναίρεσης κατά απόφασης του V Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Αγωγή κατ’ άρθρο 105 του ΕισΝΑΚ ταμείου επικουρικής ασφάλισης και πρόνοιας κατά του Ελληνικού Δημοσίου.
Αίτηση αναίρεσης κατά απόφασης του V Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Αγωγή κατ’ άρθρο 105 του ΕισΝΑΚ ταμείου επικουρικής ασφάλισης και πρόνοιας κατά του Ελληνικού Δημοσίου. Αξίωση αποζημίωσης για ζημία που ισχυρίζεται ότι υπέστη το ταμείο λόγω πλημμελούς διαχείρισης από δημόσιο υπόλογο ενσήμου που καθιερώθηκε ως κοινωνικός πόρος του ταμείου. Ο ενάγων φέρει το δικονομικό βάρος απόδειξης των ισχυρισμών του. Αρχή της ελεύθερης εκτίμησης των αποδείξεων. Ευχέρεια και όχι υποχρέωση του δικαστηρίου της ουσίας ως προς το αν θα διατάξει συμπληρωματικές αποδείξεις, η δε σχετική εκτίμηση είναι, ως ουσιαστική κρίση, αναιρετικώς ανέλεγκτη. Απορρίπτει την αίτηση αναίρεσης.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Αστική ευθύνη
Απόφαση 1458/2025 Ελάσσων Ολομέλεια
Αίτηση αναίρεσης κατά απόφασης του ΙV Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου.
Αίτηση αναίρεσης κατά απόφασης του ΙV Τμήματος του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Αιτήσεις καταλογισμού του Γενικού Επιτρόπου της Επικρατείας του Ελεγκτικού Συνεδρίου εις βάρος χειρουργού ιατρού και υπέρ νοσοκομείου για μέρος της (δυνάμει απόφασης Διοικητικού Εφετείου) καταβληθείσας αποζημίωσης σε συγγενείς ασθενούς που κατέληξε λόγω ιατρικού σφάλματος. Αρμοδιότητα του Γενικού Επιτρόπου για την άσκηση αιτήσεων καταλογισμού. Δέσμευσή από την αμετάκλητη καταδικαστική ποινική απόφαση. Εκτίμηση αποδεικτικών μέσων. Βαθμός πταίσματος του καταλογισθέντος. Αναιρεί την απόφαση, διότι δεν εκτίθεται, με την απαιτούμενη σαφήνεια και πληρότητα, η κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας «πρόσφορη αιτιότητα» για τη θεμελίωση αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ παράνομων και υπαίτιων πράξεων και παραλείψεων του ιατρού κατά το προεγχειρητικό στάδιο και επελθόντος θανάτου ασθενούς.
Μειοψηφίες: α) δεν υπάρχει αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της αποδιδόμενης στον γιατρό παράνομης και υπαίτιας συμπεριφοράς και του επελθόντος ζημιογόνου αποτελέσματος, β) η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση έχει πλήρη και σαφή αιτιολογία, διότι η απόφαση του ιατρού να οδηγήσει την ασθενή στην επέμβαση δημιούργησε τον κίνδυνο επέλευσης των εγγενών, κατ’ αντικειμενική κρίση, χειρουργικών και ενδονοσοκομειακών επιπλοκών.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Αστική ευθύνη
Απόφαση 1436/2025 Πρώτο Τμήμα
Αίτηση του Γενικού Επίτροπου της Επικρατείας στο Ελεγκτικό Συνέδριο με την οποία ζητείται να καταλογιστεί πρώην υπάλληλος του Υπουργείου Οικονομικών, διότι κατά τον έλεγχο που διενεργήθηκε από Οικονομικό Επιθεωρητή, σύμφωνα με τις περί πόθεν έσχες διατάξεις, δεν αποδείχθηκε η νόμιμη προέλευσ
Αίτηση του Γενικού Επίτροπου της Επικρατείας στο Ελεγκτικό Συνέδριο με την οποία ζητείται να καταλογιστεί πρώην υπάλληλος του Υπουργείου Οικονομικών, διότι κατά τον έλεγχο που διενεργήθηκε από Οικονομικό Επιθεωρητή, σύμφωνα με τις περί πόθεν έσχες διατάξεις, δεν αποδείχθηκε η νόμιμη προέλευση περιουσιακού οφέλους, ίσου με το ποσό για το οποίο ζητείται ο καταλογισμός. Εξέταση από το Τμήμα των προβαλλόμενων ισχυρισμών από τον καθ’ ου η αίτηση. Δεκτή εν μέρει η αίτηση καταλογισμού. Μειοψηφία ως προς την παραγραφή.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Πόθεν έσχες
Απόφαση 1428/2025 Πρώτο Τμήμα
Ανακοπή εξ αδιαθέτου κληρονόμου (αδερφού) θανόντος (εν ζωή Προϊσταμένου ΔΟΥ Φλώρινας).
Ανακοπή εξ αδιαθέτου κληρονόμου (αδερφού) θανόντος (εν ζωή Προϊσταμένου ΔΟΥ Φλώρινας). Σε περίπτωση θανάτου καταλογισθέντος για έλλειμμα η ευθύνη των κληρονόμων γεννάται το πρώτον κατά το στάδιο επαγωγής της κληρονομίας και η ιδιότητα του οφειλέτη αποκτάται μόνο από και με την έκδοση και κοινοποίηση προς αυτούς της ατομικής ειδοποίησης, που στην περίπτωση αυτή έχει εκτελεστό χαρακτήρα. Η αποδοχή της κληρονομίας που συνάγεται από την παραμέληση της προθεσμίας αποποίησης, μπορεί να προσβληθεί από τον κληρονόμο λόγω ουσιώδους πλάνης, δηλαδή αν συντρέχει άγνοια ή εσφαλμένη γνώση της κατάστασης που διαμόρφωσε τη βούλησή του, ώστε, αν ο κληρονόμος γνώριζε την αληθινή κατάσταση δεν θα άφηνε να παρέλθει άπρακτη η προθεσμία αποποίησης. Εν προκειμένω, ο ανακόπτων δεν γνώριζε για την επαγωγή στον ίδιο της κληρονομίας του αδελφού του, διότι δεν διατηρούσε σχέσεις ούτε είχε επικοινωνία με την οικογένεια αυτού που είχε αποποιηθεί την κληρονομία του. Το Τμήμα έκρινε ότι υποβλήθηκε εμπροθέσμως η δήλωση αποποίησης, αυτός δεν κατέστη κληρονόμος του καταλογισθέντος αδελφού του και δεν ευθύνεται για τα χρέη της κληρονομίας αυτού.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Υπόλογοι, Συνυπεύθυνοι
Απόφαση 1425/2025 Πρώτο Τμήμα
ΚαταλΚαταλογισμός υπαλλήλου (καθαρίστριας) του Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας (ΓΝΑ) για αποδοχές που έλαβε κατά το χρονικό διάστημα που εργαζόταν ενώ της είχε επιβληθεί πειθαρχική ποινή προσωρινής παύσης με πλήρη στέρηση αποδοχών.
ΚαταλΚαταλογισμός υπαλλήλου (καθαρίστριας) του Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας (ΓΝΑ) για αποδοχές που έλαβε κατά το χρονικό διάστημα που εργαζόταν ενώ της είχε επιβληθεί πειθαρχική ποινή προσωρινής παύσης με πλήρη στέρηση αποδοχών. Σε περίπτωση έκδοσης τελεσίδικης πειθαρχικής απόφασης επιβολής ποινής προσωρινής παύσης με πλήρη στέρηση αποδοχών, η υπηρεσία οφείλει αφενός να κοινοποιήσει την απόφαση στον υπάλληλο και αφετέρου να εκτελέσει την ποινή με έκδοση σχετικής διαπιστωτικής πράξης αμελλητί, κατά τρόπο ώστε ο υπάλληλος κατά το χρόνο εκτέλεσης της ποινής να απέχει από κάθε υπηρεσία. Η κοινοποίηση της πειθαρχικής απόφασης δεν ισοδυναμεί με εκτέλεση αυτής. Εν προκειμένω, δεν συντρέχει αχρεώστητη καταβολή αποδοχών για το χρονικό διάστημα κατά το οποίο η εκκαλούσα παρείχε την εργασία της πριν από την έκδοση και κοινοποίηση της σχετικής διαπιστωτικής πράξης, ενώ συντρέχει περίπτωση καταβολής αχρεώστητων αποδοχών για το χρονικό διάστημα, κατά το οποίο η εκκαλούσα απείχε από την εργασία της σε εκτέλεση της πειθαρχικής ποινής και παράλληλα της καταβάλλονταν αποδοχές μετά την έκδοση και κοινοποίηση σε αυτήν της σχετικής διαπιστωτικής πράξης. ογισμός υπαλλήλου (καθαρίστριας) του Γενικού Νοσοκομείου Αεροπορίας (ΓΝΑ) για αποδοχές που έλαβε κατά το χρονικό διάστημα που εργαζόταν ενώ της είχε επιβληθεί πειθαρχική ποινή προσωρινής παύσης με πλήρη στέρηση αποδοχών. Σε περίπτωση έκδοσης τελεσίδικης πειθαρχικής απόφασης επιβολής ποινής προσωρινής παύσης με πλήρη στέρηση αποδοχών, η υπηρεσία οφείλει αφενός να κοινοποιήσει την απόφαση στον υπάλληλο και αφετέρου να εκτελέσει την ποινή με έκδοση σχετικής διαπιστωτικής πράξης αμελλητί, κατά τρόπο ώστε ο υπάλληλος κατά το χρόνο εκτέλεσης της ποινής να απέχει από κάθε υπηρεσία. Η κοινοποίηση της πειθαρχικής απόφασης δεν ισοδυναμεί με εκτέλεση αυτής. Εν προκειμένω, δεν συντρέχει αχρεώστητη καταβολή αποδοχών για το χρονικό διάστημα κατά το οποίο η εκκαλούσα παρείχε την εργασία της πριν από την έκδοση και κοινοποίηση της σχετικής διαπιστωτικής πράξης, ενώ συντρέχει περίπτωση καταβολής αχρεώστητων αποδοχών για το χρονικό διάστημα, κατά το οποίο η εκκαλούσα απείχε από την εργασία της σε εκτέλεση της πειθαρχικής ποινής και παράλληλα της καταβάλλονταν αποδοχές μετά την έκδοση και κοινοποίηση σε αυτήν της σχετικής διαπιστωτικής πράξης.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Αχρεωστήτως λαβόντες
Απόφαση 1359/2025 Ελάσσων Ολομέλεια
Καταλογισμός εν εκκαθαρίσει αγροτικού συνεταιρισμού με το σύνολο της οικονομικής ενίσχυσης στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Αγροτική Ανάπτυξη – Ανασυγκρότηση της Υπαίθρου 2000 - 2006» του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης, λόγω εκμίσθωσης του κτιρίου σε τρίτο, παύσης παραγωγικής δραστηρ
Καταλογισμός εν εκκαθαρίσει αγροτικού συνεταιρισμού με το σύνολο της οικονομικής ενίσχυσης στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Αγροτική Ανάπτυξη – Ανασυγκρότηση της Υπαίθρου 2000 - 2006» του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης, λόγω εκμίσθωσης του κτιρίου σε τρίτο, παύσης παραγωγικής δραστηριότητας και κατάσχεσης εξοπλισμού. Η μη εκπλήρωση από τον λήπτη της ενίσχυσης των όρων και προϋποθέσεων ένταξης στο πρόγραμμα εντός πέντε ετών από την έκδοση της απόφασης χρηματοδότησης, εφόσον η διαπίστωση των ανωτέρω γίνει εντός δεκαετίας από την ημερομηνία έκδοσης της απόφασης ολοκλήρωσης και έναρξης της παραγωγικής λειτουργίας, επιφέρει ως συνέπεια τον καταλογισμό με το σύνολο του ποσού χρηματοδότησης. Μειοψηφία ότι το χρονικό σημείο έναρξης της πενταετίας εκκινεί από την ολοκλήρωση της επένδυσης. Απόρριψη ισχυρισμού αναιρεσείοντος περί συνδρομής λόγων ανωτέρας βίας, καθότι δεν προηγήθηκε έγγραφη ενημέρωση. Λόγω έλλειψης συνδέσμου μεταξύ ποινικής και δημοσιολογιστικής δίκης δεν παραβιάστηκε το τεκμήριο αθωότητας. Μη στοιχειοθέτηση της αρχής nebis idem, διότι η επιβολή δημοσιονομικής διόρθωσης έχει αποκαταστατικό χαρακτήρα και δεν συνιστά ποινή. Μη παράβαση της αρχής της αναλογικότητας λόγω της σοβαρότητας των παρατυπιών, της αποσιώπησης στοιχείων και της μη ολοκλήρωσης της επένδυσης. Απορρίπτει την αναίρεση.
- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Δημοσιονομικές διορθώσεις
Απόφαση 1356/2025 Ολομέλεια
Προσφυγή αναθεώρησης κατά απόφασης Ζ΄ Τμήματος με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή σχεδίου σύμβασης με αντικείμενο την προμήθεια «Αυτοματοποιημένου συστήματος αποθήκευσης και διαχείρισης φαρμάκων και αναλωσίμων» δημόσιου νοσοκομείου.
Προσφυγή αναθεώρησης κατά απόφασης Ζ΄ Τμήματος με την οποία κρίθηκε ότι κωλύεται η υπογραφή σχεδίου σύμβασης με αντικείμενο την προμήθεια «Αυτοματοποιημένου συστήματος αποθήκευσης και διαχείρισης φαρμάκων και αναλωσίμων» δημόσιου νοσοκομείου. Τεκμηρίωση προϋπολογισμού, σύμφωνα με τα άρθρα 45 και 49 του ν. 4412/2016. Η υποχρέωση της αναθέτουσας αρχής να πραγματοποιήσει έρευνα αγοράς δεν εξικνείται μέχρι τη διοργάνωση κατ’ ουσίαν ενός «άτυπου» διαγωνισμού, αλλά αρκεί να προβεί αποδεδειγμένα σε όλες τις απαραίτητες και ενδεδειγμένες, μέσα στα πλαίσια του εφικτού, ενέργειες αναζήτησης ενδεικτικών προσφορών για το υπό προμήθεια είδος. Η μη ανταπόκριση των κατασκευαστικών οίκων δεν αποτελεί ευθύνη της αναθέτουσας αρχής, ενώ η δυσχέρεια στην ανάδειξη των κατάλληλων προμηθευτών επαληθεύεται και από τη ματαίωση του προηγηθέντος διαγωνισμού και την επαναπροκήρυξή του με τους ίδιους όρους, λόγω της απόρριψης των προσφορών όλων των συμμετεχόντων οικονομικών φορέων. Εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος από την ελεγχόμενη προμήθεια που αποσκοπεί στη βελτίωση της ικανότητας του Νοσοκομείου να διαχειρίζεται αποτελεσματικότερα και οικονομικότερα τα φάρμακα και τα αναλώσιμα. Δέχεται την προσφυγή αναθεώρησης.
- Κατηγορία:
- Προσυμβατικός έλεγχος
- Προμήθειες
Απόφαση 1297/2025 Δέκατο Τμήμα
Μη προσήκουσα εκτέλεση προγράμματος πρακτικής κατάρτισης νοσηλευτών σε ιδιωτικό Θεραπευτήριο υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις του Οδηγού Υλοποίησης του Προγράμματος. Βάρος απόδειξης.
Μη προσήκουσα εκτέλεση προγράμματος πρακτικής κατάρτισης νοσηλευτών σε ιδιωτικό Θεραπευτήριο υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις του Οδηγού Υλοποίησης του Προγράμματος. Βάρος απόδειξης.
Τα κατατεθέντα στον ΟΑΕΔ παρουσιολόγια και οι συνταχθείσες από τα όργανα εκθέσεις ελέγχου περί της ορθής εκτέλεσης του προγράμματος δεν αποτυπώνουν, όπως προέκυψε από έλεγχο της OLAF,την πραγματικότητα ως προς τη διενέργεια της πρακτικής άσκησης. Αιτιολογημένη η ανάκληση υπαγωγής στο πρόγραμμα λόγω στοιχειοθέτησης σοβαρής παρατυπίας που προκαλεί ζημία στον προϋπολογισμό της Ένωσης. Ολική δημοσιονομική διόρθωση και ανάκτηση του συνόλου των καταβληθέντων ποσών. Μη εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας λόγω της σοβαρότητας της παρατυπίας- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Δημοσιονομικές διορθώσεις
Απόφαση 1296/2025 Δέκατο Τμήμα
Περίπτωση ολικής ανάκτησης της καταβληθείσας ενίσχυσης σε βάρος του δικαιούχου για την μη ολοκλήρωση και ορθή λειτουργία του επενδυτικού σχεδίου. Αυτοτελής ευθύνη δικαιούχου έναντι συνυπόχρεων προσώπων για τη διάπραξη παρατυπίας.
Περίπτωση ολικής ανάκτησης της καταβληθείσας ενίσχυσης σε βάρος του δικαιούχου για την μη ολοκλήρωση και ορθή λειτουργία του επενδυτικού σχεδίου. Αυτοτελής ευθύνη δικαιούχου έναντι συνυπόχρεων προσώπων για τη διάπραξη παρατυπίας.
Επίκληση ανωτέρας βίας εξαιτίας δόλιων ενεργειών των αντισυμβαλλόμενων προμηθευτών του εκκαλούντος. Πράξεις, έστω και δόλιες, αντισυμβαλλομένων του δικαιούχου εμπίπτουν στους συνήθεις επιχειρηματικούς κινδύνους που αναλαμβάνει ο επιχειρηματίας, ο οποίος οφείλει να επιλέγει προσεκτικά τα πρόσωπα με τα οποία συναλλάσσεται και να αντιδρά άμεσα όταν διαπιστώνει παρεκκλίσεις, αναζητώντας άλλους προμηθευτές και επιδεικνύοντας τη δέουσα επιμέλεια για να αντεπεξέλθει στις απαιτήσεις του προγράμματος. Η αμετάκλητη καταδίκη του προμηθευτή του εκκαλούντος για πλαστογραφία και απάτη σε βάρος του, δεν αίρει την υποχρέωση του τελευταίου ως δικαιούχου να επιδείξει τη δέουσα επιμέλεια, αναζητώντας τυχόν άλλους προμηθευτές ή επιχειρώντας να δεσμεύσει ή να υποχρεώσει τον αντισυμβαλλόμενό του δικαστικά για την εκπλήρωση των υποχρεώσεών του.- Κατηγορία:
- Δημοσιονομική Ευθύνη
- Δημοσιονομικές διορθώσεις
